EMLAK VERGİSİNİN İADESİ MÜMKÜN MÜ?
Av. MUHAMMET CAN KARACA · 19 Kasım 2026 · 5 dakikalık okuma
I. EMLAK VERGİSİ
Tarihi gelişimi itibariyle çok eski dönemlere dayanan emlak vergisi M.Ö.2000’li yıllara kadar
dayanmaktadır. Günümüzdeki arazi vergisine benzer bir uygulama ile ilk emlak vergisine
Çin’de rastlanmaktadır 1 . Emlak vergisi, Tanzimat döneminde başlayan mali ıslahat
hareketinin bir sonucu olarak ortaya çıkmıştır. Ayrıca Tanzimat döneminde, o döneme kadar
alınan çeşitli geleneksel vergiler birleştirilerek tevzii karakterde tek bir vergi şekline
getirilerek arazi geliri de bu vergi tevziinde göz önüne alınmıştır. Tanzimat döneminde
başlayan mali reform hareketinin devamı olarak 1863 yılında Emlak Vergisi kavramı vergi
sistemimize girmiştir ve 1910 yılına kadar bina ve arazi bu vergi adı altında birlikte
vergilendirilmiştir 2 . Emlak vergisi, Tanzimat döneminde başlayan mali ıslahat hareketinin bir
sonucu olarak ortaya çıkmıştır. Ayrıca Tanzimat döneminde, o döneme kadar alınan çeşitli
geleneksel vergiler birleştirilerek tevzii karakterde tek bir vergi şekline getirilerek arazi geliri
de bu vergi tevziinde göz önüne alınmıştır. Tanzimat döneminde başlayan mali reform
hareketinin devamı olarak 1863 yılında Emlak Vergisi kavramı vergi sistemimize girmiştir ve
1910 yılına kadar bina ve arazi bu vergi adı altında birlikte vergilendirilmiştir 3 .
1319 numaralı 29/7/1970 kabul tarihli Emlak Vergisi Kanunun birinci kısmının birinci
bölümünde Mükellefiyet üst başlıklı birinci maddesinde bu kanuna dayanak olan yapıların
coğrafi sınırının Türkiye Cumhuriyeti olduğu açıkça belirtilmekle birlikte, bina tabirinden
açıkça anlaşılması gereken şeyin, ister su yüzeyinde ister karada hangi maddeden yapılmış
olduğuna bakılmaksızın vergiye tabi tutulacağı tespit olunmuştur. 1319 sayılı kanunun 2.
Maddesindeki mükellefiyet ölçütünün yapının sabit olmasıyla yakın ilişki içerisinde olduğunu
söyleyebiliriz.
Pek tabi bahse konu olan kanunun üçüncü maddesinde kimlerin bu vergiyi ödemekle
mükellef olduğu tespit edilmiş olmakla birlikte; bina vergisini, binanın maliki, varsa intifa
hakkı sahibi, her ikisi de yoksa binaya malik gibi tasarruf edenler öder. Bir binaya paylı
*Beykent Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğrencisi.
1 CEYDA ŞATAF, ŞERİFE AYGÜN, TÜRKİYE’DE EMLAK VERGİSİNE YÖNELİK GENEL
BİR DEĞERLENDİRME, Hukuk ve İktisat Araştırmaları Dergisi
Cilt: 11 No: 1 Yıl: 2019 ISSN:2146-0817 (Online) (ss.89-96)
Makale Geliş Tarihi: 11.07.2018 Makale Kabul Tarihi: 31.10.2018 Çevrimiçi Yayın Tarihi: 01.01.2019
2 CEYDA ŞATAF, ŞERİFE AYGÜN, a.g.e
3 CEYDA ŞATAF, ŞERİFE AYGÜN, a.g.e
2
mülkiyet halinde malik olanlar, hisseleri oranında mükelleftirler. Elbirliği mülkiyette malikler
vergiden müteselsilen sorumlu olurlar 4 , ibareleri yer almaktadır.
II. MÜKELLEF OLMADIĞI HALDE EMLAK VERGİSİ ÖDEMİŞ OLANLAR
İADE İSTEYEBİLİR Mİ?
Öncelikle kimler emlak vergisinden muaftır? Bu hususu incelemeye çalışalım;
Vergi Usul Kanunu bünyesinde belirlenen emlak vergisi kanunun 8. Maddesinin 2. Fıkrasında
belirtildiği üzere,
‘Cumhurbaşkanı, kendisine bakmakla mükellef kimsesi olup on sekiz yaşını doldurmamış
olanlar hariç olmak üzere hiçbir geliri olmadığını belgeleyenlerin 5 , gelirleri münhasıran
kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıktan ibaret bulunanların,
gazilerin, engellilerin, şehitlerin dul ve yetimlerinin Türkiye sınırları içinde brüt 200 m²’yi
geçmeyen tek meskeni olması (intifa hakkına sahip olunması hali dahil) halinde, bu
meskenlerine ait vergi oranlarını sıfıra kadar indirmeye yetkilidir. Bu hüküm, yukarıda
belirtilenlerin tek meskene hisse ile sahip olmaları halinde hisselerine ait kısım hakkında da
uygulanır. Muayyen zamanda dinlenme amacıyla kullanılan meskenler hakkında bu hüküm
uygulanmaz. Geliri olmadığını belgelemenin usul ve esaslarını belirlemeye Maliye Bakanlığı
yetkilidir’, denmektedir.
Yani, brüt 200 metrekareyi geçmeyen, tek meskeni olan veya bahse konu mesken
üzerinde intifa hakkı sahibi olan, geliri olmadığını belgeleyen veya geliri SGK’dan aldığı
dul/yetim/ölüm/maluliyet aylığından ibaret olan, gaziler, şehit eşi veya yetimleri veya
engelli vatandaşlar ya da ev hanımları emlak vergisinden muaf tutulabilecektir.
Pekâlâ, bu vergiden muaf olabileceğini bilmediği halde, mükellefmişçesine ödeme
yapanlar iade talep edebilecek midir?
Fikrimizce, bu vergiden muaf olabileceğini bilmeyen mükellefler iade şartlarını taşıdıkları
hallerde, emlak vergisi kanunu uyarınca 5 yıllık geriye dönük iade talep edebileceklerdir.
Belediyeler tarafından muafiyete yönelik iade talepleri karşısında yapılan savuşturmalar,
baştan savmalar kesinlikle hukuka aykırıdır, bu hususta belediyelerin sorumluluğu
doğmalıdır.
Bu hususta bakınız; 2015/4788 Şikayet Numaralı, 15/03/2016 Karar Tarihli T.C. Kamu
Denetçiliği Kurumu (ombudsmanlık) Tavsiye Kararı ve 2014/3360 Şikayet Numaralı,
26/12/2014 Karar Tarihli T.C. Kamu Denetçiliği Kurumu (ombudsmanlık) Tavsiye Kararı.
4 EMLAK VERGİSİ KANUNU, Kanun Numarası:1319, Kabul Tarihi:29/7/1970 Yayımlandığı Resmî Gazete :
Tarih : 11/8/1970 Sayı : 13576 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 9 Sayfa : 2662, md.3
5 SGK’dan alınacak belgeyle..
3
III. MUAFİYET DİLEKÇESİ ÖRNEĞİ
TARİH …./…./….
……............. BELEDİYE BAŞKANLIĞI
MALİ HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜ’NE
Emlak Vergisi Kanununun 8 inci maddesi 2. fıkrası uyarınca aşağıda vasıfları açıklanan
meskenime indirimli vergi nispeti uygulanmasını talep ediyorum.
Gelirim münhasıran aşağıda belirtilen sosyal güvenlik kurumundan aldığım aylıklar ibarettir.
Türkiye sınırları içinde hisseli veya tam mülkiyet kapsamında brüt yüzölçümü 200 m2’yi
geçmeyen tek meskenimin dışında başka meskenim bulunmamaktadır.
Bu meskenim muayyen zamanlarda değil, daimi olarak kullanmaktayım.
Yukarıda bilgilerin doğruluğunu kabul eder, gereğini arz ederim.
ADRES MÜKELLEF
Adı ve Soyadı
( İMZA)
GAYRİMENKULÜN :
Bina Vergisi Sicil No: ………………………….
Belediyenin Adı : ………………………….
Mahallesi : ………………………….
Cadde ve Sokağı : …………………………..
Kapı ve Daire No : ………………………….
Pafta No
Ada No
Parsel No 6
6 (İNTERNET KAYNAĞI) https://agdenetim.com/HaberlerDetay/400/bos-yere-emlak-vergisi-odemeyin-
dilek%C3%A7e-vermeyen-emlak-vergisini-verir – Son erişim 04.08.2020- 13.50
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz.